Rəqəmsal relyef modeli (DTM/DEM)
GNSS, taxeometr, lazer skan və dron məlumatları əsasında ərazinin rəqəmsal relyef modeli: horizontallar, yamaclar, həcm və su axını analizi.
Rəqəmsal relyef modeli yer səthinin üçölçülü riyazi təsviridir. DTM (Digital Terrain Model) bina, ağac və digər obyektlər çıxarılmış "çılpaq" yer səthini, DSM (Digital Surface Model) isə səthi bütün obyektlərlə birlikdə göstərir; DEM termini adətən müntəzəm şəbəkə (raster) şəklində hündürlük modelinə aid edilir.
Relyef modeli yol, dəmir yolu və boru kəmərlərinin layihələndirilməsində, şaquli planlaşdırmada, torpaq işlərinin həcminin hesablanmasında, drenaj və yağış sularının axınının modelləşdirilməsində, sürüşmə və eroziya təhlükəsinin qiymətləndirilməsində, kənd təsərrüfatı və şəhərsalma layihələrində istifadə olunur. Layihəçi model üzərində birbaşa kəsik götürür, yamacları və həcmləri hesablayır.
Məlumat mənbəyi ərazinin ölçüsündən və tələb olunan dəqiqlikdən asılı olaraq seçilir: kiçik sahələrdə GNSS RTK (±1–2 sm plan, ±2–3 sm hündürlük) və elektron taxeometr, tikililər və mürəkkəb səthlər üçün lazer skanlama, böyük ərazilərdə isə dron fotoqrammetriyası və ya LiDAR. Nöqtə buludu təsnif edilir, yer səthinə aid nöqtələr ayrılır, struktur xətləri (yol kənarı, qaş, kanal) əlavə olunur.
Model Civil 3D, Credo və ya GIS proqramlarında qurulur, dövlət koordinat sistemi, WGS-84 və ya UTM 39N sistemində və tələb olunan hündürlük sistemində təhvil verilir.
Nə vaxt lazımdır
- Yol, boru kəməri və ya xətti qurğu layihələndirilir
- Şaquli planlaşdırma və torpaq işlərinin həcmi hesablanmalıdır
- Drenaj və yağış sularının axını modelləşdirilməlidir
- Sürüşmə və eroziya təhlükəsi qiymətləndirilir
- Şəhərsalma və ya kənd təsərrüfatı layihəsi üçün relyef məlumatı lazımdır
Xidmətə daxildir
- Sahə ölçmələri: GNSS RTK, taxeometr, lazer skan və ya dron
- Nöqtə buludunun təsnifatı və yer nöqtələrinin ayrılması
- Struktur xətlərinin əlavə edilməsi
- TIN və raster (DEM) modellərinin qurulması
- Horizontalların və yamac xəritələrinin hazırlanması
- Sifarişə görə həcm və su axını analizi
İş necə aparılır
- Ərazinin, dəqiqliyin və məlumat mənbəyinin seçilməsi
- Nəzarət nöqtələrinin qoyulması və sahə ölçmələri
- Emal və təsnifat
- Modelin qurulması və dəqiqliyinin yoxlanılması
- Nəticələrin təhvili
Nəticədə təhvil verilir
- Relyef modeli (TIN: LandXML, DWG; raster: GeoTIFF)
- Horizontallı topoqrafik plan
- Yamac və hündürlük xəritələri
- Dəqiqlik hesabatı
