Topoqrafiya nədir? Topoqrafik çəkiliş və xəritə

Topoqrafiya nədir?

Topoqrafiya (yunanca «topos» — yer, «grapho» — yazıram) ərazinin relyefini və üzərindəki obyektləri — binaları, yolları, hasarları, ağacları, yeraltı və yerüstü kommunikasiyaları — ölçüb miqyasla plan və xəritədə göstərən sahədir. Topoqrafiya geodeziyanın bir hissəsidir və onun nəticəsi topoqrafik plan və ya topoqrafik xəritədir.

Topoqrafik plan və topoqrafik xəritə

Topoqrafik plan kiçik ərazini böyük miqyasda (adətən 1:500 – 1:2000) göstərir: hər bina, kommunikasiya xətti və hündürlük işarəsi ölçülür. Layihələndirmə, tikinti icazəsi, torpaq bölgüsü və kommunikasiyaların çəkilməsi üçün məhz topoqrafik plan tələb olunur. Topoqrafik xəritə isə böyük əraziləri kiçik miqyasda göstərir və planlaşdırma, ərazi təhlili, GIS işləri üçün istifadə olunur.

Topoqrafik çəkiliş necə aparılır?

1. Hazırlıq: işin məqsədi, miqyas və sərhədlər müəyyənləşdirilir, mövcud materiallar toplanır.
2. Çöl işləri: GNSS RTK qəbulediciləri və elektron taxeometrlərlə relyef, obyektlər və kommunikasiyalar ölçülür; böyük ərazilərdə dron və lazer skanerdən istifadə olunur.
3. Kameral işlər: ölçmələr işlənir, relyef horizontallarla göstərilir, plan AutoCAD-da (DWG/DXF) tərtib olunur.
4. Təhvil: plan elektron və çap şəklində, lazım olduqda dövlət koordinat sistemində təhvil verilir.

Topoqrafik plan nə vaxt lazımdır?

• Ev, bina və ya sənaye obyekti layihələndiriləndə və tikinti icazəsi alınanda;
• torpaq sahəsi bölünəndə, birləşdiriləndə və ya sərhədlər dəqiqləşdiriləndə;
• su, qaz, elektrik və kanalizasiya xətləri çəkiləndə;
• yol, abadlıq və landşaft layihələrində.

Topoqrafik çəkilişin qiyməti

Qiymət sahənin ölçüsündən, miqyasdan, ərazinin sıxlığından (tikili və kommunikasiyaların sayı) və yerləşdiyi yerdən asılıdır. Sahənin ünvanını göndərin — dəqiq qiyməti hesablayaq. Topoqraf AZ MMC topoqrafik və mühəndis-geodeziya işlərini dövlət lisenziyası (EL-845/2026) ilə Bakıda və bütün regionlarda görür.